De ceder en de saxofoon

Samenvatting: De ceder en de saxofoon (zoals op de achterkaft)

U kent dat wel, staand in de supermarkt twijfelt u of u een pak FairTrade koffie zult kopen, of toch maar ecokoffie. Sperzieboontjes uit Senegal of toch maar alleen van de koude grond in Nederland. Bio-energie uit suikerriet, of toch maar wachten op de Wageningse algen? Het ene geeft kleine boeren in ontwikkelingslanden een beter inkomen, het andere is gunstiger voor milieu en klimaat. Denkt u. Kan het ook samengaan?
'Duurzame ontwikkeling' leek het antwoord, maar heeft de beloften bijna 25 jaar na Our Common Future nog niet waar gemaakt. In dit boek wordt als een van de centrale belemmeringen een tamelijk ideologische benadering van economie, welvaart en groei aangewezen, zowel pro als contra. Die leidt tot verlammende maatschappelijke tegenstellingen, een verwarrende hoeveelheid 'oplossingen' en onzekerheid over het dagelijks bestaan en de duurzame toekomst. Moeten we ons daarbij neerleggen? Kiezen voor de voortdurende strijd daarover? Of is een meer volwassen benadering van economie en welvaart mogelijk, waarin we letterlijk onze verbeelding aan het werk zetten? Een benadering die leidt tot samenwerking ondanks verschillen?
Daar is veel voor te zeggen en is veel over gezegd. In dit boek worden op basis van recente literatuur een aantal hoofdlijnen uit deze discussie geanalyseerd en verbonden met een uitdieping van de begrippen duurzaamheid, gerechtigheid en ontwikkeling. Daarnaast wordt besproken welke instrumenten en aanknopingspunten we hebben voor een maatschappelijke strategie naar een volwassen economie. Wat leren de sociologie en psychologie van maatschappelijke verandering ons op dat punt? Welke aanzetten zien we al in de (Nederlandse) samenleving op dit moment?
Uiteindelijk wordt op basis van dit alles een voorzet voor een maatschappelijke strategie van improvisatie gegeven, een agenda van verbeelding, verbinding en verdieping. Wat blijkt? Het is al begonnen. De ceder - symbool van duurzaamheid, kracht, wijsheid, vasthoudendheid en transitie - is geplant. Mogen we zeggen: aan het 'groeien'!? Maar we zijn er nog niet.

NBD|Biblion recensie

Met de titel 'De ceder en de saxofoon' geeft Christiaan Hogenhuis zijn thema: improviseren op een duurzame welvaart aan. De ceder staat in de Bijbel en in andere bronnen symbool voor duurzaamheid en kracht. Het thema van een duurzame economie met welvaart en geluk wordt in maar liefst 270 bladzijden plus 26 pagina's eindnoten met literatuurverwijzingen uitgewerkt. De opbouw is in vier delen: 'Speelveld', 'Speelmethoden', 'Doel van het spel' en 'Speelplan en spelplezier'. Dat doet een speelse aanpak van het boek verwachten. Maar de inhoud van het boek is zware kost; het leest erg moeizaam. De boodschap van verandering van onze economie, die nu gebaseerd is op groei zonder duurzaamheid en zonder rekening te houden met welzijn, sluit aan bij recente boeken over dit onderwerp en volgt de lijn van de bekende christelijke professsor Bob Goudzwaard van de Vrije Universiteit. Het boek wordt gesteund door de christelijke organisaties Oikos en de Stichting Kerk en Wereld.
Klaas de Jong (NBD|Biblion recensie)