Geen sterveling weet

Samenvatting: Geen sterveling weet (zoals op de achterkaft)

`Niet één profeet is ons gebleven. Geen sterv ling weet hoe lang dit duren zal, zingen de duizenden volgelingen van dominee Raave bij zijn begrafenis. Met hun profeet is de Waarheid uit Nederland verdwenen. In de hemel zal hij om hun verdoemenis lachen. De psalmtekst is uitgekozen door de vader van de hoofdpersoon, die als tienjarige tussen de galmende Raavianen staat en steeds meer verstrikt zal raken in het web van godsdienst, overspel en masochisme dat zijn ouders rond Raaves Waarheid weven. Eenmaal opgegroeid ontvlucht hij een vechthuwelijk en jonge kinderen en leeft een jaar op weinig meer dan water en brood op een eenzaam Grieks rotseiland. Teruggekeerd doet hij verwoede pogingen het leven serieus te nemen en een maatschappelijk bestaan te leiden. Tevergeefs. Uiteindelijk beschuldigt en begraaft hij zijn ouders volgens Raaves leer, met psalmgezang en tranen. Geen sterveling weet wat hem heeft gemaakt, geen kind wat het te wachten staat.

NBD|Biblion recensie

Van classicus Gerard Koolschijn (Martinus Nijhoff-prijs 1991) verscheen een volumineuze autobiografische roman. De ouders van Koolschijn staan onder de verpletterende invloed van dominee Raave (gemodelleerd naar ds. J.P. Paauwe; vergelijk 'Knielen op een bed violen' van Siebelink). Diens beklemmende godsdienstige opvattingen hebben ernstige weerslag op de opvoeding van de kinderen. Het huwelijk van de ouders wordt vlijmscherp beschreven. Zoon Gerard raakt zelf verzeild in een slecht huwelijk, krijgt kinderen, reist naar Griekenland (mooi zijn de rustige of alluderende 'onderweg' intermezzi), probeert zichzelf te hervinden in de sport (fietsen en schaatsen) en in een maatschappelijk bestaan. Het boek eindigt met de dood van de ouders. Binnen de in Nederland zo manifeste calvinistische afrekeningtraditie (Wolkers, 't Hart, Brokken, Siebelink, Treur) is dit een interessant nieuw boek .Een mooie, intrigerende roman, rustig en geleidelijk verteld en gestileerd, met soms een zekere mate van zelfgenoegzaamheid in de tekening van de hoofdpersoon, maar met een niets ontziende eerlijkheid. Paperbakc, zeer kleine druk.
Jos Radstake (NBD|Biblion recensie)