Het volk bestaat niet

Samenvatting: Het volk bestaat niet (zoals op de achterkaft)

Het moderne populisme is geen ongelukkig incident of tijdelijke dwaling, maar is een vast bestanddeel geworden van het Europese politieke landschap. Er is een onomkeerbaar proces van mediatisering en personalisering van de Nederlandse politieke cultuur op gang gekomen. Charisma en uitstraling hebben daardoor een nieuwe politieke relevantie gekregen. De media zijn een spilfunctie gaan vervullen in de politieke communicatie, de democratie is steeds meer een glazen huis geworden. Pels vergelijkt het huidige populisme met dat van de jaren dertig en toont aan dat het, mits ontdaan van autoritaire en nationalistische elementen, een belangrijke bijdrage kan leveren aan de vernieuwing van de democratische politiek en tegemoet kan komen aan de duidelijke behoefte aan een meer individualistische democratie. Pels pleit voor bestuurlijke vernieuwing: een vorm van directe democratie ingebouwd in het bestaande vertegenwoordigende stelsel.

NBD|Biblion recensie

Voor wie een grondige analyse niet schuwt over de opkomst en invloed van populistisch krachten als Fortuyn en Wilders, is dit boek een echte aanrader. Het thema 'populisme in de politiek' is wederom zeer actueel met artikelen in dag- en weekbladen en nu uitstekend verwoord in dit boek. Dick Pels is naast professor een bekend schrijver en commentator en directeur van het wetenschappelijk bureau van Groen Links. De kern van zijn betoog bestaat er uit dat de oude politiek onmachtig is het initiatief weer te nemen en de aandacht te krijgen van de burger. Te lang hebben politici gemeend dat ze alleen in verkiezingstijd in het voetlicht staan. Pels geeft aan dat door de moderne media en communicatie politici dagelijks hun reputatie moeten verdienen, en dus ook geheel kunnen verliezen. De conclusie luidt dat politieke partijen aansprekende leiders en een inspirerend verhaal naar de burger moeten hebben. Dat wil niet zeggen dat de wil van het volk altijd moet worden uitgevoerd, maar een vernieuwing waarbij de invloed van de burger wordt ingebouwd in het bestaande politieke bestel zou wellicht een antwoord kunnen zijn. Voor lezers met politieke belangstelling.
M. van Schaik (NBD|Biblion recensie)